Emekli Çalışan Maaş Hesaplama 2026

Emekli çalışan maaş hesaplama nedir, bu araç size ne gösterir?

Emekli çalışan maaş hesaplama, emekli aylığı alırken bir işyerinde sigortalı çalışan kişinin eline geçecek net maaşı bulmaktır. Normal bordrodan tek ama önemli bir farkı vardır: işveren sizi 4/a kapsamında sosyal güvenlik destek primine (SGDP) tabi bildirir; bu nedenle SGK primi yerine brütün %7,5'i kadar SGDP kesintisi görürsünüz ve işsizlik primi hiç yoktur (5510 s.K. m.81/1-e).

Bu araç size beş şeyi birlikte verir:

• Net maaş: SGDP, gelir vergisi ve damga vergisi sonrası tutar.
• Toplam aylık gelir: net maaş ile emekli aylığınızın toplamı.
• Karşılaştırma: aynı brütle emekli olmayan çalışanın neti.
• 12 aylık seyir: kümülatif vergi yüzünden netin hangi ayda düştüğü.
• İşverene maliyet: teşviksiz SGDP işveren payıyla yaklaşık tutar.

Brütünüzü bilmiyorsanız önce brütten nete maaş hesaplama aracıyla bordronuzu doğrulayın; ardından buradaki alana aynı brütü yazın. Böylece iki sonucu yan yana görürsünüz.

Emekli çalışan maaş hesaplama normal bordrodan nerede farklıdır?

Normal çalışanın brütünden SGK işçi payı (%14) ve işsizlik primi (%1) çıkar; emekli çalışanda ise yalnız %7,5 SGDP çıkar. Bu yüzden emeklinin gelir vergisi matrahı daha yüksek olsa da toplam kesintisi daha düşüktür ve net maaşı her brüt düzeyinde normal çalışanı geçer. Örneğin asgari ücretli emeklinin neti 30.552,75 ₺, normal asgari ücretlinin neti 28.075,50 ₺; fark 2.477,25 ₺.

Asgari ücret istisnası (193 s. GVK m.23/18) iki bordroda da vardır; ancak araç istisnayı emeklinin kendi kesinti oranıyla hesaplar. Yani asgari ücretin SGDP sonrası matrahı olan 30.552,75 ₺ üzerinden çıkan vergi, gelir vergisinden düşer. Damga vergisi ve istisnası ise iki çalışan için aynıdır.

Tavan kuralı da ortaktır: SGK prime esas kazanç tavanı 297.270,00 ₺, yani asgari ücretin 9 katı. Bunun üstündeki brütlerde SGDP tavan üzerinden çıkar; dolayısıyla kesinti brütün %7,5'inden az kalır. Tavan ve taban değerleri için SGK taban ve tavan sayfasına bakın.

Emekli aylığı çalışırken devam eder mi?

Evet; SSK veya Bağ-Kur emeklisi olarak özel sektörde işçi (4/a) çalıştığınızda SGK aylığınızı kesmez, işveren sizi SGDP'li bildirir (5510 s.K. m.30). Aylık her ay hesabınıza gelmeye devam eder ve araç bu tutarı net maaşın üstüne ekleyerek toplam aylık gelirinizi gösterir. Hesaplayıcıdaki varsayılan tutar en düşük emekli aylığıdır (23.552,00 ₺); kendi aylığınızı yazarsanız sonuç size göre değişir.

Kendi işinizde (4/b: şirket ortağı, esnaf) çalışan emekliden SGK 2016'dan beri SGDP kesmez; aylık yine devam eder. Bu araç yalnız 4/a ücretli çalışmayı hesaplar, dolayısıyla 4/b durumunda bordro hesabı yoktur.

İki durumda aylık durur. Birincisi, kamuda memur olarak yeniden atanma; ikincisi, aylığınızı kendi isteğinizle kestirip tüm sigorta kollarına tabi çalışma. İkinci yolun sonucunu hesaplayıcıdaki "Aylığı kestirip çalışma" şeridi gösterir. Aylığınızın Ocak ve Temmuz artışlarını emekli zammı hesaplama aracıyla, aylığın nasıl oluştuğunu emekli maaşı nasıl hesaplanır yazısında görebilirsiniz.

Yıl içinde net maaş neden düşer, dilim ne zaman değişir?

Gelir vergisi kümülatif çalışır; yani her ayın matrahı yılbaşından beri biriken toplamın üstüne biner ve toplam bir dilim sınırını aşınca vergi oranı yükselir. Bu nedenle brütünüz sabit kalsa da net maaşınız yıl içinde düşer. Emeklide SGDP kesintisi düşük olduğu için matrah daha hızlı birikir; öte yandan aynı brütte normal çalışan da benzer bir düşüş yaşar.

Bu sayfadaki 50.000 ₺ örneğinde her iki çalışan da Mayıs ayında üst dilime geçiyor. Ocak neti 43.766,61 ₺, Aralık neti 39.744,25 ₺; yıllık net toplamı 504.930,97 ₺. Aynı brütle normal çalışanın yıllık neti 466.135,57 ₺, fark 38.795,40 ₺.

Hesaplayıcıdaki 12 aylık tablo her ayı ayrı gösterir ve dilim değişen ayları işaretler. Yıl ortasında işe girdiyseniz başlangıç ayını ve önceki işyerinden devreden matrahı açılır alana yazın; araç kümülatifi o noktadan sürdürür. Dilim sınırlarını vergi dilimi hesaplama aracında, bordrodaki ani düşüşün nedenlerini bordromda gelir vergisi neden arttı yazısında bulursunuz.

İşverene emekli çalışan ne kadar maliyet çıkarır?

Emekli çalışan için işveren SGDP işveren payı ile kısa vadeli sigorta kolları primini öder, işsizlik primi ödemez. Buna karşılık 5510 s.K. m.81/1-ı'daki genel prim indirimi (2 puan) ve çoğu istihdam teşviki SGDP'li çalışanlarda geçerli değildir. Sonuçta işveren oranı emeklide %24,75, 2 puan teşvikli normal çalışanda %21,75 olur.

Bu yüzden emekli çalışan işverene teşvikli normal çalışandan biraz daha pahalıdır. Örneğin 50.000 ₺ brütte emeklinin işverene aylık maliyeti 62.375,00 ₺, normal çalışanın 60.875,00 ₺; fark 1.500,00 ₺. Asgari ücrette fark 990,90 ₺, 100.000 ₺ brütte 3.000,00 ₺.

Araç işveren maliyetini "yaklaşık" etiketiyle gösterir; çünkü SGDP işveren payı için kaynaklar arasında farklılık vardır ve işyerine özel teşvikler tabloya girmez. Teşvik türünü seçerek kesin tutar için işverene maliyet hesaplama aracını kullanın. Emekli çalıştırmanın işverene bir avantajı da vardır: işsizlik sigortası primi ve ona bağlı yükümlülük yoktur.

Aylığı kestirip tüm sigorta kollarına tabi çalışmak mantıklı mı?

Emekli çalışan ikinci bir yol seçebilir: aylığını kestirip normal sigortalı gibi tüm sigorta kollarına tabi çalışmak. Bu yolda SGK işçi payı ve işsizlik primi çıkar, prim günleri işler ve daha sonra yeniden aylık bağlatırken bu günler hesaba girer. Ancak o süre boyunca emekli aylığı gelmez.

Hesaplayıcıdaki "Aylık gelirin üç yolu" şeridi bu kararı rakamla gösterir. 50.000 ₺ brüt ve 23.552,00 ₺ aylıkla SGDP'li çalışmada aylık gelir 67.318,61 ₺; aylığı kestirip çalışmada yalnız 40.207,52 ₺; hiç çalışmamada 23.552,00 ₺. Yani aylığı kestirmek bu örnekte ayda 27.111,09 ₺ gelir kaybı demektir.

SGDP günleri emeklilik hesabına girmez ve aylığı artırmaz; bu kural çoğu emekli için sorun değildir, çünkü aylık zaten bağlıdır. Yeniden aylık bağlatmanın sizde fark yaratıp yaratmayacağını emekli maaşı hesaplama aracıyla, prim gününüzü SGK prim günü hesaplama aracıyla kontrol edin. Karar öncesi SGK il müdürlüğünden yazılı bilgi almanız da yararlıdır.

Emekli çalışanın hakları neler?

SGDP'li çalışan emekli, iş hukuku bakımından normal işçidir; 4857 sayılı İş Kanunu bütün hükümleriyle geçerlidir. Farklar sosyal güvenlik tarafındadır.

• Kıdem, ihbar, yıllık izin: normal işçiyle aynı. Yeni işyerinde bir yılı doldurup uygun fesihle ayrılan emekli kıdem tazminatı alır (1475 s.K. m.14); tutarı kıdem tazminatı hesaplama aracı verir.
• İşsizlik ödeneği: yok. İşsizlik primi hiç çıkmadığı için İŞKUR emekliye ödenek bağlamaz; işten çıkan emekli yalnız kıdem ve ihbar alır.
• İş kazası ve meslek hastalığı: SGDP bu kolları kapsar; iş kazasında geçici iş göremezlik ödeneği vardır. Hastalık ve analık ödeneği ise yoktur.
• Emekli aylığı zammı: çalışırken de Ocak ve Temmuz artışlarını alırsınız (5510 s.K. m.55); SGDP günleri aylığı artırmaz.
• Bayram ikramiyesi: çalışan emekli de alır (4.000,00 ₺, yılda iki kez); işyeri bordrosuyla ilgisi yoktur.

Ayrıca işveren sizi SGDP'li değil normal sigortalı bildirirse aylığınız durabilir; bu yüzden işe girişte emekli olduğunuzu belgeyle bildirin ve e-Devlet hizmet dökümünde SGDP ibaresini kontrol edin.

Kısmi süreli çalışma ve yıl ortası işe giriş hesabı nasıl değişir?

Haftada birkaç gün çalışan emekliler için işveren ayda 30 günden az gün bildirir. Araçtaki "Ayda bildirilen SGK günü" alanına bu sayıyı yazınca araç brütü gün ÷ 30 oranıyla kıst hesaplar; SGK tavanını, asgari ücret istisnasını ve damga istisnasını da aynı oranda küçültür. Örneğin 50.000 ₺ tam brüt ve 15 gün bildirimle kıst brüt 25.000,00 ₺, net 21.883,31 ₺.

Yıl ortasında işe girdiyseniz "Başlangıç ayı" seçeneğini kullanın. Araç asgari ücret istisnasını o aya kadar tam ay saymış gibi ilerletir; önceki işyerinden devreden gelir vergisi matrahını da alana yazarsanız dilim hesabı doğru noktadan başlar. Devreden matrahı son bordronuzdaki kümülatif vergi matrahı satırında bulursunuz.

Bu iki ayar birlikte de çalışır; örneğin Haziran'da giren ve ayda 20 gün bildirilen emekli için araç Haziran ile Aralık arasını kıst brütle hesaplar. Ay ortası giriş ve çıkışlarda tek ayın tutarı için kıst maaş hesaplama aracı daha uygundur. Eksik gün bildiriminin nedenini ise hizmet dökümü nasıl okunur yazısındaki eksik gün kodlarından çıkarabilirsiniz.