Melek Yatırımcı Nasıl Bulunur? Pitch Deck ve Fon Bulma

Melek yatırımcı, erken aşamadaki bir girişime kendi birikimini hisse karşılığında koyan kişidir. Maaşlı işinden ayrılıp şirket kurmayı düşünen çalışanlar için ilk dış fon çoğu zaman buradan gelir. Bu rehberde yatırımcıyı nerede bulacağınızı, pitch deck hazırlığını ve değerleme mantığını adım adım anlatıyoruz.

Melek yatırımcı kimdir, ne bekler

Melek yatırımcı genellikle iş hayatında deneyim kazanmış, birikimi olan bir kişidir. Kendi parasını, henüz gelir üretmeyen ya da çok az gelir üreten şirketlere koyar. Karşılığında şirketten pay alır ve şirket büyüdüğünde bu payı satarak kazanmayı hedefler.

Bununla birlikte melek yatırımcının beklentisi yalnız para değildir. Çoğu, sektör deneyimini ve tanıdık ağını da masaya getirir. Bu yüzden iyi bir melek, ilk müşterileri bulmanızda ya da doğru ekip üyesini işe almanızda size yol gösterebilir.

Yatırımcının beklentilerini kısaca şöyle sıralayabiliriz:

• Büyük bir pazar: Küçük bir nişte kalan fikir, yüksek getiri potansiyeli taşımaz.
• Güvenilir ekip: Erken aşamada ürün değişebilir, ekip ise değişmez.
• Çıkış yolu: Payını ileride satabileceği bir senaryo, yani satın alma ya da sonraki tur.
• Şeffaflık: Düzenli rapor ve dürüst iletişim.

Ayrıca unutmayın: melek yatırımcı yatırdığı paranın tamamını kaybetmeyi baştan göze alır. Bu nedenle risk iştahı yüksektir, ama seçiciliği de o ölçüde fazladır.

Maaşlı işten girişime geçerken önce kendi hesabınızı yapın

Yatırımcı aramadan önce kendi finansal durumunuzu netleştirin. Çünkü yatırım turu çoğu zaman aylar sürer ve bu sürede gelirsiz kalma ihtimaliniz vardır. Şu anki net maaşınızı brütten nete maaş hesaplama aracıyla kontrol edin ve aylık zorunlu giderlerinizi çıkarın.

Ardından şirket kurduğunuzda ödeyeceğiniz sosyal güvenlik primini hesaplayın. Şahıs şirketi ya da limitet şirket ortağı olduğunuzda Bağ-Kur kapsamına girersiniz. Aylık prim yükünü Bağ-Kur primi hesaplama aracıyla görebilirsiniz; böylece yatırımcıdan isteyeceğiniz tutara kendi maaşınızı gerçekçi biçimde koyarsınız.

Örneğin varsayalım aylık giderleriniz 40.000 lira ve fon turu 6 ay sürüyor. Bu durumda yalnız geçiş dönemi için en az 240.000 liralık bir yastığa ihtiyacınız olur. Dolayısıyla bu hesabı yapmadan işten ayrılmak, sizi yanlış yatırımcıyı aceleyle kabul etmeye itebilir.

Son olarak iş sözleşmenizi okuyun. Rekabet yasağı ya da fikri mülkiyet maddesi varsa, girişiminizin konusu işvereninizle çakışmamalıdır.

Bireysel katılım sermayesi sistemi nasıl işler

Türkiye’de melek yatırımcılığın yasal çerçevesini bireysel katılım sermayesi (BKS) sistemi çizer. Sistem, Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmelik ile düzenlenir ve lisans verme yetkisi Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndadır. Yatırımcı belirli gelir ya da varlık şartlarını sağlarsa lisans alır ve teşviklerden yararlanabilir.

Bu sistemin girişimci açısından önemi şudur: lisanslı yatırımcı, yatırımı kayıtlı biçimde yapar ve vergi avantajı nedeniyle erken aşama riskine daha rahat girer. Yani lisanslı bir melek yatırımcı ile çalışmak, iki taraf için de süreci öngörülebilir kılar.

Sistemin temel parçaları şunlardır:

• Lisanslı yatırımcı: Bakanlıktan lisans alan gerçek kişi.
• Melek yatırımcılık ağları: Yatırımcıları ve girişimleri buluşturan, bakanlık tarafından akredite kuruluşlar.
• Girişim şirketi: Yatırımı alan, belirli şartları taşıyan anonim ya da limitet şirket.

Ancak yönetmelik ve eşikler zaman içinde değişebilir. Güncel şartları Hazine ve Maliye Bakanlığı duyurularından ve mevzuat.gov.tr üzerindeki yönetmelik metninden kontrol edin.

BKS vergi teşviki yatırımcıya ne sağlar

Gelir Vergisi Kanunu m.89’daki düzenleme, lisanslı melek yatırımcıya önemli bir indirim hakkı tanır. Buna göre yatırımcı, şartları taşıyan girişime koyduğu tutarın belirli bir oranını beyan ettiği gelirden indirebilir. Kanun metninde genel oran yüzde 75, bazı destekli teknoloji ve Ar-Ge projelerinde ise yüzde 100 olarak geçer; indirimin yıllık bir üst tavanı da vardır.

Bununla birlikte teşvik koşulsuz değildir. Yatırımcının payı belirli bir süre elinde tutması gerekir; süreden önce satarsa indirimi kaybedebilir. Dolayısıyla yatırımcı, sizinle birkaç yıllık bir ortaklığa girdiğini bilir.

Girişimci olarak bu teşviki doğru anlatmak, görüşmede size güç katar. Örneğin yüksek gelir dilimindeki bir yatırımcı için indirim, efektif riskini belirgin biçimde düşürür. Kendi vergi diliminizi merak ediyorsanız vergi dilimi hesaplama aracı konuyu somutlaştırır.

Kısacası teşvik oranını ve tavanı kendiniz vaat etmeyin. Yatırımcıyı mali müşavirine yönlendirin; güncel tutarı Gelir İdaresi duyurularından teyit etmek onun işidir.

Melek yatırımcı ağları ve lisanslı yatırımcıya ulaşma yolları

Melek yatırımcıya ulaşmanın en düzenli yolu akredite melek yatırımcılık ağlarıdır. Bu ağlar belirli aralıklarla girişim sunumları düzenler ve başvuruları ön elemeden geçirir. Hazine ve Maliye Bakanlığı akredite ağların güncel listesini duyurur; listeyi oradan kontrol edin.

Ayrıca başka kanallar da vardır:

• Üniversite teknoparkları ve kuluçka merkezleri: Çoğu, yatırımcı buluşmaları düzenler.
• Hızlandırma programları: Eğitim sonunda yatırımcı gününe çıkma fırsatı sunar.
• Sektör etkinlikleri: Aynı alandaki deneyimli yöneticilerle doğrudan tanışma imkânı verir.
• Mevcut ağınız: Eski yöneticileriniz ve iş arkadaşlarınız ilk referans kaynağıdır.

Bir ağı seçerken şu soruları sorun: Akredite mi? Başvuru ücreti alıyor mu, alıyorsa karşılığında ne veriyor? Önceki yatırımlarını açıkça paylaşıyor mu? Böylece yalnız sunum düzenleyip gerçek yatırım getirmeyen yapıları ayırırsınız.

Son olarak soğuk mesaj yerine tanıştırma tercih edin. Güvendiği birinin yönlendirdiği girişime yatırımcı çok daha fazla zaman ayırır.

Yatırımcıyla ilk temasta nelere dikkat etmeli

İlk mesajınız kısa olmalı. Birkaç cümlede sorunu, çözümü ve bugüne kadarki çekişi anlatın. Ardından pitch deck’i ek olarak gönderin ya da görüşme talep edin. Uzun metin, yatırımcının ilk okumada sizi elemesine yol açar.

Görüşmeye gitmeden önce yatırımcıyı araştırın. Hangi sektörlere yatırım yaptığını, hangi aşamadaki şirketleri tercih ettiğini öğrenin. Çünkü alanınız dışında kalan bir yatırımcıya uzun sunum yapmak, iki tarafın da vaktini harcar.

Görüşmede dikkat edeceğiniz noktalar:

• Rakamlarınızı ezbere bilin; tahmin ile gerçekleşeni ayırın.
• Bilmediğiniz soruya “kontrol edip dönerim” deyin, uydurmayın.
• Yatırımcının size ne katacağını da sorun; bu görüşme iki yönlüdür.
• Görüşme sonunda bir sonraki adımı ve tarihi netleştirin.

Öte yandan ilk görüşmede gizli ticari bilgileri paylaşmayın. Ayrıntılı veri, ilgi netleştikten sonra ve gerekiyorsa gizlilik sözleşmesiyle gelir.

Pitch deck nedir, neden gerekir

Pitch deck, girişiminizi yatırımcıya anlatan kısa sunum dosyasıdır. Melek yatırımcı her ay onlarca dosya görür ve çoğuna birkaç dakika ayırır. Bu yüzden deck, sizin yerinize ilk elemeyi geçmek zorundadır.

İyi bir deck üç soruya net cevap verir: Hangi sorunu çözüyorsunuz? Neden şimdi ve neden siz? Parayla ne yapacaksınız? Bu soruların cevabı dağınıksa, yatırımcı fikri ne kadar beğenirse beğensin ikinci görüşmeye geçmez.

Yaygın pratikte deck 10 ile 15 slayt arasında olur. Ayrıca iki sürüm hazırlamak işinizi kolaylaştırır:

1. E-postayla gönderilen sürüm: Kendi başına okunabilir, açıklamaları üzerinde.
2. Sunum sürümü: Az metin, çok görsel; anlatımı siz yaparsınız.

Kısacası deck bir iş planı değildir. İş planının vitrini gibidir; ayrıntılar sonraki görüşmelerde ve veri odasında gelir.

Pitch deck’in temel bölümleri

Aşağıdaki tablo, çoğu melek yatırımcının görmeyi beklediği bölümleri ve her birinde cevaplamanız gereken soruyu özetler.

Ayrıca her slaytta tek bir ana mesaj bulunsun. Başlığı cümle olarak yazın; örneğin “Pazar” yerine “Küçük işletmelerin çoğu hâlâ kâğıtla stok tutuyor” gibi.

Sorun, çözüm ve pazar slaytlarını güçlendirmek

Sorun slaytı, deck’in en önemli sayfasıdır. Yatırımcı sorunu gerçek bulmazsa geri kalanı okumaz. Bu yüzden sorunu somut bir kullanıcı üzerinden anlatın ve mümkünse görüştüğünüz müşterilerden alıntı ekleyin.

Çözüm slaytında ürünün ne yaptığını, nasıl yaptığını değil gösterin. Ekran görüntüsü ya da kısa bir akış şeması, paragraf dolusu açıklamadan daha etkilidir.

Pazar büyüklüğünde ise yatırımcı yöntemi merak eder. Üç katmanlı yaklaşım yaygındır:

• Toplam pazar: Sorunu yaşayan herkes.
• Ulaşılabilir pazar: İş modelinizle hizmet verebileceğiniz kesim.
• Hedeflenen pay: İlk yıllarda gerçekçi olarak alabileceğiniz dilim.

Örneğin varsayalım hedef kitleniz 10.000 işletme ve yıllık abonelik 12.000 lira. Bu kesimin yüzde 5’ine ulaşırsanız yıllık gelir 6 milyon lira olur. Böyle aşağıdan yukarı bir hesap, “pazar milyarlarca dolar” cümlesinden çok daha inandırıcıdır. Resmi sayılara ihtiyaç duyduğunuzda TÜİK istatistiklerini kaynak gösterin.

Çekiş, ekip ve finansal plan slaytları

Çekiş, yani traction, erken aşamada yatırımcının en çok baktığı kanıttır. Gelir henüz yoksa bekleme listesi, pilot müşteri, niyet mektubu ya da aktif kullanıcı sayısı gösterin. Önemli olan artış eğilimidir; tek bir rakam yerine aylık gelişimi grafikle verin.

Ekip slaytında unvan değil, bu işe uygunluğu anlatın. Örneğin “10 yıl lojistik operasyon yöneticiliği” bilgisi, lojistik yazılımı yapan bir girişim için güçlü bir sinyaldir. Ayrıca kurucuların payını ve tam zamanlı çalışıp çalışmadığını açıkça belirtin.

Finansal planda ise şunlara dikkat edin:

• Gelir ve gider öngörüsünü aylık olarak ilk yıl, yıllık olarak sonraki iki yıl verin.
• Personel maliyetini brüt değil, işverene toplam maliyet üzerinden hesaplayın.
• Varsayımları ayrı bir tabloda gösterin.

Personel giderinde işveren primini unutmak sık rastlanan bir hatadır. Bu yüzden her pozisyonu işverene maliyet hesaplama aracıyla kontrol edin. Gelir ile kârı karıştırmamak için de ciro ve net kâr farkı yazısına göz atın.

Değerleme nasıl belirlenir

Erken aşamada değerleme bilimden çok müzakeredir. Şirketin gelir geçmişi olmadığı için klasik yöntemler sınırlı kalır. Yine de yatırımcı birkaç yaklaşımı birlikte kullanır.

Yaygın yaklaşımlar şunlardır:

• Benzer işlemler: Aynı sektör ve aşamadaki girişimlerin yakın dönemde aldığı değerlemeler.
• İndirgenmiş nakit akışı: Gelecekteki nakit akışını bugüne indirgemek; erken aşamada varsayımlara çok duyarlıdır. Mantığını iskonto oranı hesaplama yazısı anlatır.
• Çıkış odaklı yöntem: Yatırımcı beklediği çıkış değerinden geriye doğru hesaplar.
• Puanlama yöntemleri: Ekip, pazar ve ürün gibi başlıklara puan verip ortalama değerlemeyi düzeltmek.

Burada iki kavramı ayırmanız gerekir. Yatırım öncesi değerleme (pre-money), paranın girmeden önceki şirket değeridir. Yatırım sonrası değerleme (post-money) ise bu değere yatırım tutarının eklenmiş hâlidir.

Dolayısıyla “5 milyon değerleme” cümlesini duyduğunuzda hangisinin kastedildiğini mutlaka sorun. Aradaki fark, vereceğiniz pay oranını doğrudan değiştirir. Şirket ileride büyüdüğünde değerlemeyi okumak için bilanço okuma ve F/K, PD/DD yazısı da yol gösterir.

Hisse karşılığı yatırım ve pay oranı hesabı

Melek yatırımcı parayı çoğunlukla sermaye artırımı yoluyla koyar; yani şirket yeni pay çıkarır ve yatırımcı bu payı alır. Böylece para kurucuların cebine değil, şirketin kasasına girer.

Pay oranının hesabı basittir:

Yatırımcı payı = Yatırım tutarı ÷ Yatırım sonrası değerleme

Örneğin varsayalım yatırım öncesi değerleme 4 milyon lira ve yatırımcı 1 milyon lira koyuyor. Yatırım sonrası değerleme 5 milyon lira olur. Yatırımcının payı da 1 ÷ 5, yani yüzde 20 çıkar. Kurucuların toplam payı ise yüzde 100’den yüzde 80’e iner.

Bu düşüşe sulanma denir. Sulanma kaçınılmazdır, ama her turda ne kadar pay verdiğinizi planlamazsanız birkaç tur sonra şirketin kontrolünü kaybedebilirsiniz. Bu nedenle ilk turda gereğinden fazla para istemek de gereğinden az istemek kadar risklidir.

Ayrıca pay satışından doğacak ileride kazanç ve kâr payı dağıtımında uygulanacak vergileri önceden öğrenin. Kâr payı tarafındaki kesinti mantığını stopaj vergisi nedir yazısında bulabilirsiniz.

Yatırım sözleşmesinde sık görülen maddeler

Değerlemede anlaşınca taraflar önce bir niyet belgesi, yani term sheet imzalar. Ardından avukatlar kesin yatırım sözleşmesini ve pay sahipleri sözleşmesini hazırlar. Türk hukukunda bu sözleşmeler 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde değerlendirilir.

Sık görülen maddeler şunlardır:

• Tasfiye önceliği: Şirket satılırsa yatırımcının parasını önce alması.
• Sulanmaya karşı koruma: Sonraki tur daha düşük değerlemeyle gelirse yatırımcı payının ayarlanması.
• Birlikte satış hakkı: Kurucu payını satarsa yatırımcının da aynı şartlarla satabilmesi.
• Birlikte satışa zorlama: Çoğunluk satış kararı verirse azınlığın da katılması.
• Hak ediş (vesting): Kurucu payının belirli süre çalışmaya bağlı olarak kazanılması.
• Yönetim kurulu ve veto hakları: Önemli kararlarda yatırımcının onayı.

Bununla birlikte her madde pazarlığa açıktır. Özellikle tasfiye önceliğinin katı ve sulanma korumasının sert olanı, ileride kurucuya ağır gelebilir. Bu yüzden sözleşmeyi girişim hukukunda deneyimli bir avukata inceletmeden imzalamayın.

Şirket türü seçimi yatırım almayı nasıl etkiler

Melek yatırımcı çoğunlukla anonim ya da limitet şirkete yatırım yapar. Şahıs şirketinde pay kavramı olmadığı için hisse karşılığı yatırım da mümkün değildir. Dolayısıyla fon aramaya başlamadan önce şirket türünü düşünmeniz gerekir.

İki tür arasındaki temel farklar:

• Anonim şirkette pay devri daha esnektir ve sonraki turlar ile çalışan hisse planları için daha elverişlidir.
• Limitet şirkette pay devri noter onayı ve ortaklar kurulu kararı gerektirir; bu durum işlem sayısı arttıkça süreci yavaşlatır.

Bu yüzden pek çok girişim, ilk ciddi yatırım turundan önce anonim şirkete geçer ya da baştan anonim olarak kurulur. Kuruluş masraflarını ve asgari sermaye şartını anonim şirket kurma maliyeti yazısında ayrıntılı bulabilirsiniz.

Öte yandan şirket türü, kendi sosyal güvenlik durumunuzu da etkiler. Limitet şirket ortakları ve anonim şirketin yönetim kurulundaki pay sahibi üyeleri genellikle Bağ-Kur kapsamında değerlendirilir. Bu nedenle kuruluştan önce bir mali müşavirle konuşun.

Paya dayalı kitle fonlaması alternatifi

Melek yatırımcı bulamadığınızda ya da yatırımcıya ek olarak başka bir yol arıyorsanız paya dayalı kitle fonlaması gündeme gelir. Bu yöntemin yasal dayanağı 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ve Sermaye Piyasası Kurulu’nun kitle fonlaması tebliğidir. Kampanyayı yalnız SPK’dan izin almış platformlar üzerinden yürütebilirsiniz.

Süreç kabaca şöyle ilerler:

1. İzinli bir platforma başvurur ve inceleme sürecinden geçersiniz.
2. Platform, girişiminizi ve iş planınızı değerlendirir.
3. Kampanya belirli bir süre yayında kalır ve çok sayıda yatırımcı küçük tutarlarla katılır.
4. Hedeflenen tutara ulaşılırsa pay ihracı tamamlanır; ulaşılmazsa para yatırımcılara iade edilir.

Ayrıca kitle fonlamasında toplanabilecek tutar ve yatırımcı başına sınırlar mevzuatla belirlenir ve zaman zaman değişir. Güncel izinli platform listesini ve sınırları SPK sitesinden kontrol edin.

Kısacası kitle fonlaması geniş bir kitleye ulaşmanızı sağlar, ama deneyimli bir melek yatırımcının vereceği birebir rehberliği sunmaz. Finans teknolojilerinin bu alandaki rolünü merak ediyorsanız fintech nedir yazısına bakabilirsiniz.

Kamu destekleri ile melek yatırımı birlikte kullanmak

Kamu destekleri, hisse vermeden kaynak bulmanın yollarından biridir. KOSGEB, TÜBİTAK ve kalkınma ajanslarının girişimci programları hibe ya da geri ödemeli destek sağlayabilir. Bu desteklerin şartlarını ve başvuru adımlarını KOBİ destekleri ve KOSGEB yazısında ayrıntılı anlattık.

Melek yatırımcı açısından kamu desteği iki şekilde değer taşır. İlk olarak projenin bir kurum tarafından incelenip onaylandığını gösterir. Ardından sulanma yaratmadan nakit sağladığı için değerlemenizi korur.

Bununla birlikte bazı destek programları, şirket ortaklık yapısında değişikliğe sınırlama getirebilir. Örneğin destek süresince pay devrinin bildirimi ya da onayı gerekebilir. Dolayısıyla yatırım turunu planlarken destek sözleşmenizdeki bu maddeleri de kontrol edin.

Son olarak BKS sisteminde bazı destekli projeler için yatırımcıya daha yüksek indirim oranı tanınır. Bu durum, destek almış girişimleri lisanslı yatırımcı gözünde daha cazip kılabilir.

Melek yatırımcı ararken en sık yapılan hatalar

Kurucuların çoğu benzer hatalar yapar. Bunları önceden bilmek hem zaman hem pay kazandırır.

• Çok erken fon aramak: Hiçbir kanıt yokken değerleme çok düşük çıkar.
• Tek yatırımcıya bağlanmak: Görüşme uzarsa pazarlık gücünüz kalmaz.
• Rakamları şişirmek: Özen yükümlülüğü incelemesinde ortaya çıkar ve güveni bitirir.
• Harcama planı vermemek: Yatırımcı parasının nereye gideceğini bilmek ister.
• Sözleşmeyi okumadan imzalamak: Tasfiye önceliği ya da veto hakkı ileride işleri kilitler.
• Kişisel finansı ihmal etmek: Gelirsiz ayları hesaplamadan işten ayrılmak.

Ayrıca kendi maaşınızı sıfır göstermek de bir hatadır. Yatırımcı, kurucunun ayda makul bir ücret almasını normal karşılar; aç kalan kurucu yanlış kararlar verir. Maaşınızı belirlerken enflasyon maaş hesaplama aracıyla bugünkü gelirinizin satın alma gücünü de dikkate alın.

Yatırım aldıktan sonra yapılması gerekenler

Yatırımın hesaba geçmesiyle iş bitmez, aslında asıl sorumluluk başlar. Sermaye artırımının ticaret siciline tescili ve pay defterine işlenmesi gibi resmi adımları mali müşavirinizle tamamlayın.

Ardından yatırımcıya düzenli rapor gönderin. Aylık ya da üç aylık kısa bir e-posta yeterlidir:

• Temel rakamlar: gelir, harcama, nakit ve kalan ay sayısı.
• Geçen dönemin başarıları ve sorunları.
• Yatırımcıdan istediğiniz somut yardım.

Böylece yatırımcı sürprizle karşılaşmaz ve bir sonraki turda sizi destekleme ihtimali artar. Öte yandan kötü haberi saklamak, ilişkiyi en hızlı bozan davranıştır.

Kişisel tarafta ise bordrolu çalışandan şirket ortağına geçişi tamamlayın. Bağ-Kur tescilinizi, sağlık sigortası durumunuzu ve kendi ücretinizin vergisini kontrol edin. Bu dönemde birikimlerinizi tek sepete koymamak için yatırım portföyü nasıl oluşturulur yazısından yararlanabilirsiniz.

Fon turuna hazırlık için adım adım kontrol listesi

Görüşmelere başlamadan önce elinizdeki belgeleri toparlamak süreci hızlandırır. Çünkü ilgi gösteren yatırımcı genellikle birkaç gün içinde ayrıntılı bilgi ister. Hazırlıksız yakalanırsanız heyecan söner ve görüşme uzar.

Aşağıdaki listeyi sırayla tamamlayın:

1. Şirket belgeleri: Ana sözleşme, ticaret sicil gazetesi, güncel pay defteri ve imza sirküleri.
2. Finansal tablolar: Varsa son dönem bilanço ve gelir tablosu, banka hesap özetleri.
3. Müşteri kanıtları: Sözleşmeler, pilot anlaşmaları, kullanıcı verileri.
4. Fikri mülkiyet: Marka başvurusu, yazılım kodunun şirkete ait olduğunu gösteren belgeler.
5. Ekip sözleşmeleri: Kurucular arası anlaşma ve çalışanların iş sözleşmeleri.
6. Pay tablosu: Kimin ne kadar pay sahibi olduğunu gösteren güncel liste.

Bu belgeleri bir veri odasında, yani paylaşımlı ve erişimi kontrollü bir klasörde tutun. Böylece özen yükümlülüğü incelemesi sırasında her talebe hızla cevap verirsiniz.

Ayrıca kurucular arası anlaşmayı erken yapın. Payların nasıl bölündüğü, biri ayrılırsa payına ne olacağı ve karar alma kuralları yazılı olmalıdır. Aksi hâlde yatırımcı, kurucu anlaşmazlığı riskini görür ve geri çekilir.

Son olarak kendi vergi ve prim durumunuzu da bu listeye ekleyin. Şirket ortağı olarak ödeyeceğiniz Bağ-Kur primini ve kendinize vereceğiniz ücretin net karşılığını önceden bilmek, finansal planınızı gerçekçi kılar. Öte yandan kamu kurumlarına borcu olan şirketler bazı destek ve teşviklerden yararlanamaz; bu nedenle vergi ve SGK borcunuz olmadığından emin olun.

Riskler ve kısa bir hatırlatma

Melek yatırım hem yatırımcı hem kurucu için yüksek risk taşır. Erken aşama girişimlerin önemli bir kısmı kapanır ve yatırımcı parasının tamamını kaybedebilir. Kurucu açısından da risk vardır: güvenli maaşınızı bırakır, pay verir ve kararlarınızı ortaklarla paylaşırsınız.

Bu yüzden şu üç soruyu dürüstçe cevaplayın. Girişim başarısız olursa kaç ay idare edebilirsiniz? Verdiğiniz pay, ileride kontrolü kaybetmenize yol açar mı? Yatırımcıyla gerçekten çalışabilir misiniz?

Kısacası melek yatırımcı bulmak, doğru hazırlıkla ulaşılabilir bir hedeftir; ancak her para iyi para değildir. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi ya da hukuki danışmanlık yerine geçmez. Sözleşme imzalamadan önce bir avukata ve mali müşavire danışın.