BugünAsgari ücret (net)28.075,50 ₺Kıdem tavanı73.729,87 ₺SGK tavanı297.270,00 ₺1. dilim eşiği190.000,00 ₺tüm rakamlar →
Sözlük terimiSözlük

Sigortalılık başlangıcı nedir?

Son güncelleme 22.11.20265 sık sorulan soru

Sigortalılık başlangıcı: Sigortalılık başlangıcı, emeklilik şartlarını belirleyen ilk sigortalı işe giriş tarihidir; 18 yaşından önce başlayan çalışmalarda prim günleri sayılmakla birlikte sigortalılık süresi 18 yaşın doldurulduğu tarihten itibaren hesaplanır ve borçlanmayla geriye çekilebilir. Halk arasında: ilk sigorta girişi, sigorta başlangıç tarihi, işe giriş tarihi emeklilik.

Sigortalılık başlangıcı ne demek?

Sigortalılık başlangıcı, 5510 sayılı Kanun m.38 ile düzenlenir ve emeklilik yaşı ile sigortalılık süresi şartının hangi tarihten itibaren hesaplanacağını belirler. Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olarak ilk defa çalışmaya başlanan tarih sigortalılık başlangıcıdır. Ancak 18 yaşından önce başlayan çalışmalarda sigortalılık süresi 18 yaşın doldurulduğu tarihten başlar; bu dönemde ödenen primler ise prim gün sayısına eklenir. 2008 öncesi sigortalılarda 506 sayılı Kanun m.60 ve geçici 81. madde uygulanır; 8 Eylül 1999 ve 30 Nisan 2008 tarihleri kademeli geçişin dönüm noktalarıdır. Askerlik ve doğum borçlanması gibi borçlanılan süreler sigortalılık başlangıcından önceyse başlangıcı geriye çeker ve daha erken emeklilik sağlayabilir.

Örnek hesap

Sayısal örnek

Örnek hesap: varsayalım bir erkek sigortalı 15 Mart 2007'de 16 yaşında ilk kez sigortalı olsun ve 18 yaşını 2 Temmuz 2009'da doldursun. Sigortalılık başlangıcı 2 Temmuz 2009 kabul edilir; 2007-2009 arasındaki 600 gün prim ise prim gününe sayılır. Bu kişi 12 ay askerlik borçlanması yaparsa başlangıç 12 ay geri, yani 2 Temmuz 2008'e çekilir ve kademeli geçiş sınırı olan 30 Nisan 2008 sonrası sigortalı sayılır (60 yaş, 7.200 gün). Borçlanma bedeli 2026 asgari ücretle 12 x 33.030 x %45 = 178.362 ₺ olur (7566 sayılı Kanun ile askerlik borçlanması oranı 1 Ocak 2026'dan itibaren %45; doğum borçlanması %32); güncel tutarı kontrol edin.

Bu terimle hesap yapın

Hesaplayıcı

Ne Zaman Emekli Olurum?

4/a, 4/b, 4/c için tablo tabanlı emeklilik tarihi

Hesapla

Sigortalılık başlangıcı neden bu kadar önemli?

Türkiye'de emeklilik şartları ilk sigortalı olunan tarihe göre kademeli belirlenir. 8 Eylül 1999 öncesi başlayanlar kademeli yaş tablosuna, 9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arası başlayanlar 506 sayılı Kanun m.60 şartlarına (kadın 58, erkek 60 yaş, 7.000 gün), 1 Mayıs 2008 ve sonrası başlayanlar 5510 sayılı Kanun m.28 şartlarına (kadın 58, erkek 60, 7.200 gün; yaşlar 2036'dan itibaren kademeli artar) tabidir. Bir gün fark, emeklilik yaşını yıllarca değiştirebilir. EYT düzenlemesi de 8 Eylül 1999 öncesi sigortalılık başlangıcı olanlara yaş şartını kaldırdığı için milyonlarca kişi hizmet dökümündeki ilk işe giriş tarihini sorgulamıştır. Sigortalılık başlangıcı 5510 sayılı Kanun m.38 ile tanımlanır; e-Devlet üzerinden "SGK tescil ve hizmet dökümü" ekranında "ilk işe giriş tarihi" olarak görülür. Hangi şartlara tabi olduğunuzu ne zaman emekli olurum aracı başlangıç tarihinize göre hesaplar.

18 yaşından önce sigorta girişi ne anlama gelir?

5510 sayılı Kanun m.38 ve 506 sayılı Kanun m.60/G aynı kuralı içerir: 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olarak çalışılmışsa sigortalılık süresi 18 yaşın doldurulduğu tarihten başlar, ancak bu dönemde ödenen primler prim gün sayısına eklenir. Yani 16 yaşında çıraklık dışı bir işte sigortalı olan kişi 18 yaşına kadar olan günleri kaybetmez, yalnızca sigortalılık süresi 18 yaşından itibaren hesaplanır. Bu kuralın bir istisnası vardır: 1 Nisan 1981'den önce 18 yaş altında sigortalı olanların sigortalılık başlangıcı fiili işe giriş tarihidir. Çıraklık ve staj sigortası ise yalnızca iş kazası, meslek hastalığı ve hastalık sigortası kapsamındadır; uzun vadeli sigorta kollarına prim ödenmediği için ne sigortalılık başlangıcı ne de prim günü sağlar. Stajyerlik döneminin başlangıç sayılması için yasal düzenleme beklenir; güncel durumu takip edin.

Sigortalılık başlangıcı borçlanmayla geriye çekilebilir mi?

Evet. 5510 sayılı Kanun m.41 uyarınca borçlanılan süreler sigortalılık başlangıcından önceyse başlangıç tarihi borçlanılan süre kadar geriye çekilir. En yaygın örnek askerlik borçlanmasıdır: ilk sigortadan önce yapılan askerlik borçlanılınca başlangıç o kadar ay geri gider. Borçlanma bedeli, seçilen günlük kazancın (asgari ücret ile tavanı arasında) %45'i üzerinden hesaplanır (7566 sayılı Kanun ile 1 Ocak 2026'dan itibaren; doğum borçlanmasında %32); 2026 asgari ücretiyle aylık 33.030 x %45 = 14.863,50 ₺, 18 ay için 267.543 ₺ eder. Hesabı askerlik borçlanması hesaplama aracıyla yapabilir, başvuru adımlarını askerlik borçlanması nasıl yapılır yazısında görebilirsiniz. Doğum borçlanması ise sigortalılık başlangıcından sonraki doğumlar için yapılabildiğinden başlangıcı geri çekmez, yalnızca prim günü kazandırır; yurt dışı borçlanması ise başlangıcı geriye çekebilir. Borçlanma türlerinin ortak kuralları borçlanma teriminde özetlenmiştir.

Hizmet dökümündeki başlangıç tarihi yanlışsa ne yapılır?

İlk işe giriş bildirgesi verilmiş ama prim bildirilmemişse SGK bu tarihi sigortalılık başlangıcı olarak kabul etmez; en az bir gün prim ödenmiş olması gerekir. Tek günlük sigorta girişleri bu yüzden yaygındır ve geçerlidir. İşveren bildirge vermemişse veya tarih yanlış yazılmışsa hizmet tespit davası açılır; 5510 sayılı Kanun m.86 uyarınca dava, çalışmanın geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içinde açılmalıdır. İşe giriş bildirgesi verilmiş ve ilk gün için prim bildirilmişse beş yıllık süre işlemez. Delil olarak bordro, banka kayıtları, işyeri dosyası, tanık ve meslek odası kayıtları kullanılır. Sigortalılık başlangıcı değiştiğinde emeklilik şartları da değişir; bu nedenle emeklilik başvurusundan yıllar önce dökümü kontrol etmek ve hataları düzelttirmek gerekir. Farklı statülerdeki (4/a, 4/b, 4/c) hizmetler birleştirilirken de en erken başlangıç tarihi esas alınır.

Dayanak ve kaynaklar

İlgili terimler

Reklam

Sık sorulan sorular

Sigortalılık başlangıcı nasıl öğrenilir?
e-Devlet üzerinden SGK tescil ve hizmet dökümü sorgulanır; "ilk işe giriş tarihi" satırı sigortalılık başlangıcıdır. 18 yaş altı girişlerde SGK, uzun vadeli sigorta kolları için 18 yaşın doldurulduğu tarihi esas alır.
18 yaşından önce sigorta girişi emeklilikte sayılır mı?
Prim günleri sayılır, ancak sigortalılık süresi 18 yaşın doldurulduğu tarihten başlar. Yani 16 yaşında ödenen primler 7.200 gün şartına eklenir, fakat emeklilik yaşı ve sigortalılık süresi 18 yaşından itibaren hesaplanır.
Askerlik borçlanması sigorta başlangıcını geri çeker mi?
Askerlik ilk sigortadan önce yapılmışsa evet; borçlanılan ay kadar başlangıç geriye gider ve daha erken emeklilik şartlarına geçilebilir. Bedel, asgari ücret ile tavan arasında seçilen kazancın askerlikte %45'i (doğumda %32) üzerinden hesaplanır; 2026 asgari ücretle ay başına askerlikte 14.863,50 ₺, doğumda 10.569,60 ₺'dir.
Staj ve çıraklık sigortası başlangıç sayılır mı?
Hayır. Staj ve çıraklık sigortası yalnızca kısa vadeli sigorta kollarını kapsar; uzun vadeli prim ödenmediğinden sigortalılık başlangıcı ve prim günü sağlamaz. Bu konuda yasal düzenleme tartışılmaktadır, güncel durumu takip edin.
Tek günlük sigorta girişi geçerli mi?
Geçerlidir. Bir gün bile prim bildirilmişse o tarih sigortalılık başlangıcı olur ve emeklilik şartlarını belirler. Yalnızca işe giriş bildirgesi verilip hiç prim bildirilmemişse SGK bu tarihi başlangıç kabul etmez; hizmet tespit davası gerekir.
Reklam