BugünAsgari ücret (net)28.075,50 ₺Kıdem tavanı73.729,87 ₺SGK tavanı297.270,00 ₺1. dilim eşiği190.000,00 ₺tüm rakamlar →
Sözlük terimiSözlük

Brüt ücret nedir?

Son güncelleme 22.11.20264 sık sorulan soru

Brüt ücret: İşverenin çalışan için ödemeyi taahhüt ettiği, SGK primi, işsizlik primi, gelir vergisi ve damga vergisi kesilmeden önceki toplam ücret tutarıdır; asgari ücret, prim ve tazminat hesaplarının tamamı bu tutar üzerinden yapılır. Halk arasında: brüt maaş, kesintisiz maaş, bordro brütü.

Brüt ücret ne demek?

Brüt ücret, iş sözleşmesinde veya bordroda yazan ve yasal kesintiler düşülmeden önceki ücrettir. 4857 sayılı İş Kanunu m.32 ücreti "bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar" olarak tanımlar; bordroda bu tutar brüt olarak gösterilir. Brüt ücretten sırasıyla SGK işçi payı (%14), işsizlik sigortası işçi payı (%1), gelir vergisi ve damga vergisi kesilir; kalan tutar net ücrettir. Asgari ücret, SGK tavanı, kıdem tazminatı ve fazla mesai gibi hesapların tamamı brüt ücret üzerinden yapılır. İş tekliflerinde "brüt mü net mi" sorusu bu yüzden belirleyicidir.

Örnek hesap

Sayısal örnek

Örnek hesap: varsayalım brüt ücretiniz 50.000 ₺. SGK işçi payı 7.000 ₺ (%14), işsizlik 500 ₺ (%1), gelir vergisi matrahı 42.500 ₺; %15 dilimde vergi 6.375 ₺, asgari ücret istisnası 4.211,33 ₺ düşülünce 2.163,67 ₺; damga 379,50 ₺ eksi 250,70 ₺ istisna = 128,80 ₺. Net ücret yaklaşık 40.207,53 ₺ olur.

Bu terimle hesap yapın

Hesaplayıcı

Brütten Nete Maaş Hesaplama

12 aylık kümülatif net maaş, dilim geçiş ayı ve işverene maliyet

Hesapla

Brüt ücret ile net ücret arasındaki fark nereden çıkar?

Brüt ücret, işverenin sizin adınıza ayırdığı toplam ücrettir; net ücret ise bu tutardan yasal kesintiler düşüldükten sonra hesabınıza yatan paradır. Aradaki fark dört kalemden oluşur: SGK işçi payı (%14), işsizlik sigortası işçi payı (%1), gelir vergisi ve damga vergisi. İlk iki kesinti sabit oranlıdır; gelir vergisi ise yıl içinde biriken matraha göre vergi dilimi değiştikçe artar. Bu yüzden ocak ayında aynı brütle aldığınız net, yılın ikinci yarısında düşer. Brütten nete maaş hesaplama aracı bu kesintileri ay ay gösterir.

Brüt ücret neden sözleşmede yazar?

İş sözleşmesinde ücretin brüt yazılması hem işçiyi hem işvereni korur. Net üzerinden anlaşıldığında vergi dilimi yükseldikçe işveren brütü artırmak zorunda kalır; bu durum işveren maliyetini öngörülemez hale getirir. Brüt üzerinden anlaşıldığında ise kesintiler yasaya göre uygulanır ve net tutar yıl içinde değişebilir. Yargıtay kararlarında, sözleşmede aksine açık hüküm yoksa ücretin brüt olduğu kabul edilir. İş değiştirirken teklifleri karşılaştırırken yalnızca brüt rakama değil, yan haklara ve yıllık net toplama da bakın; iş teklifi karşılaştırma aracı bunun için hazırlandı.

Hangi hesaplar brüt ücret üzerinden yapılır?

  • SGK primi: Brüt ücret, taban (asgari ücret) ve tavan (asgari ücretin 9 katı) arasında kalan kısmıyla prime esas kazanç olur.
  • Fazla mesai: Saatlik ücret brüt aylık ücretin 225'e bölünmesiyle bulunur.
  • Kıdem ve ihbar tazminatı: Brüt ücrete düzenli yan haklar eklenerek giydirilmiş ücret bulunur.
  • Yıllık izin ücreti: Çıplak brüt ücret esas alınır.

Asgari ücret de brüt olarak açıklanır; 2026 için aylık brüt 33.030 ₺, net 28.075,50 ₺'dir. Güncel tutarı asgari ücret sayfasından kontrol edin.

Bordroda brüt ücreti nasıl kontrol edersiniz?

Bordronun ilk satırı genellikle "normal kazanç" veya "brüt ücret" başlığını taşır. Bu tutara fazla mesai, prim, ikramiye ve vergiye tabi yan haklar eklenince "toplam brüt" bulunur. Kesinti satırlarında SGK, işsizlik, gelir vergisi ve damga görünür; aradaki fark net ödemedir. Brüt ücretinizin asgari ücretin altında gösterilmesi, prim gününüzün eksik yazılması veya maaşın bir kısmının elden ödenmesi emeklilik hesabınızı doğrudan etkiler. Şüphe duyuyorsanız bordro kontrolü aracına rakamlarınızı girin ve maaşın bir kısmı elden ödeniyor rehberine bakın.

Brüt ücret pazarlığında nelere dikkat etmelisiniz?

İş görüşmesinde teklif edilen rakamın brüt mü net mi olduğunu ilk soru olarak netleştirin; aynı 50.000 ₺, brütse yıl sonunda yaklaşık 38.000 ₺, netse 50.000 ₺ demektir. İkinci olarak yan hakların brüte dahil olup olmadığını sorun: yemek kartı ve yol yardımı brütün dışında verilirse hem kesintisiz gelir hem de tazminat hesabına eklenir. Üçüncüsü, brüt ücretin SGK tavanını (2026 için 297.270 ₺) aşıp aşmadığına bakın; tavan üstü kısım için prim ödenmez ama emeklilik hesabına da girmez. Son olarak zam dönemini ve oranını yazılı alın; sözleşmede yazmayan sözlü zam vaadi ispatlanamaz. Teklifleri yıllık net toplam üzerinden karşılaştırmak en sağlıklı yöntemdir.

Dayanak ve kaynaklar

İlgili terimler

Reklam

Sık sorulan sorular

Brüt ücret net ücretten ne kadar fazladır?
Fark kesintilere bağlıdır; 2026 başında %15 dilimdeki bir çalışan için net, brütün yaklaşık %80 ile %85'i arasındadır. Asgari ücrette istisna sayesinde net, brütün %85'idir; ücret arttıkça ve yıl ilerledikçe vergi dilimi yükseldiği için bu oran %70'lere kadar düşebilir.
İş sözleşmesinde net ücret yazılabilir mi?
Evet, taraflar net ücret üzerinden anlaşabilir. Bu durumda işveren kesintileri karşılayacak brütü hesaplar ve vergi dilimi yükseldikçe brüt artar. Net anlaşmalarda bordrodaki brütün her ay değişmesi normaldir; SGK primi ve kıdem tazminatı da bu değişen brüt üzerinden hesaplanır.
Brüt ücret asgari ücretin altında olabilir mi?
Hayır. Tam süreli çalışanın brüt ücreti aylık asgari ücretin altında olamaz; aksi uygulama idari para cezası gerektirir ve işçiye haklı fesih hakkı verir. Kısmi süreli çalışanda ücret çalışılan saatle orantılı olarak asgari ücretin altına inebilir, saat ücreti ise asgari saat ücretinin altına inemez.
Kıdem tazminatı brüt ücretten mi hesaplanır?
Evet, brüt ücret üzerinden ve düzenli yan haklar eklenerek giydirilmiş ücretle hesaplanır. Kıdem tazminatından yalnızca damga vergisi kesilir; gelir vergisi ve SGK primi kesilmez. Tavanı aşan tutar sözleşmeyle ödenirse aşan kısım gelir vergisine tabi olur.
Reklam