Bu sayfada
Yıllık ücretli izin ne demek?
4857 sayılı İş Kanunu m.53-60 uyarınca işyerinde deneme süresi dahil en az 1 yıl çalışan işçi yıllık ücretli izne hak kazanır. Süre kıdeme göre 1 ile 5 yıl (5 dahil) arasında 14 iş günü, 5 yıldan fazla 15 yıldan az 20 iş günü, 15 yıl ve üzeri 26 iş günüdür; 18 yaş altı ve 50 yaş üstü işçilerde en az 20 gündür. İzin ücreti çıplak ücret üzerinden izne çıkmadan önce peşin ödenir. İzin, bir bölümü 10 günden az olmamak üzere bölünebilir; hafta tatili ve genel tatil günleri izinden sayılmaz. İzin hakkından vazgeçilemez. Sözleşme sona erince kullanılmayan izinlerin ücreti son ücret üzerinden ödenir ve 5 yıl zamanaşımına tabidir.
Örnek hesap
Örnek hesap: varsayalım 7 yıllık kıdeminiz ve 60.000 ₺ brüt ücretiniz var. Yıllık izin hakkınız 20 iş günüdür. 3 yıldır hiç izin kullanmadıysanız 60 gün birikmiştir; işten ayrılırken izin ücreti 60 × 2.000 = 120.000 ₺ brüt olarak ödenir, gelir vergisi ve damga vergisi kesilir, SGK primi de kesilir. Çalışırken bu izni ücrete çeviremezsiniz; işveren kullandırmak zorundadır.
Bu terimle hesap yapın
Yıllık İzin Hesaplama
Kıdeme göre izin süresi ve kullanılmayan izin ücreti
Yıllık izin kaç gün ve nasıl hesaplanır?
İzin süresi aynı işverendeki kıdeme göre belirlenir: 14 iş günü (1 ile 5 yıl), 20 iş günü (5 yıldan fazla, 15 yıldan az), 26 iş günü (15 yıl ve üzeri). 18 yaşından küçük ve 50 yaşından büyük işçiler için alt sınır 20 gündür. Süreler iş günüdür: izin süresine denk gelen hafta tatili, genel tatil ve bayram günleri izinden düşülmez, izin o kadar uzar. Cumartesi, işyerinde çalışılmayan "akdi tatil" günü olsa bile Yargıtay uygulamasında iş günü sayılır ve izinden düşülür. Kıdem hesabında aynı işverenin farklı işyerlerindeki çalışmalar birleştirilir. Hak ettiğiniz günü ve kalan izninizi yıllık izin hesaplama aracıyla, ayrıntıları yıllık izin kaç gün yazısında bulabilirsiniz.
İzin ücreti nasıl ödenir, bölünebilir mi?
- İzin ücreti çıplak ücret üzerinden hesaplanır; fazla mesai, prim ve yemek yardımı eklenmez. İşçi izne çıkmadan önce peşin ödenir veya avans verilir.
- İzin, tarafların anlaşmasıyla bir bölümü 10 günden az olmamak üzere bölünebilir; işçinin talebi yoksa işveren tek tek gün izin kullandırmaya zorlayamaz. Ayrıntı: yıllık izin bölünebilir mi.
- İzin tarihini işçi en az 1 ay önce ister, işveren işin gereğine göre belirler; işyerinde izin kurulu varsa o karar verir.
- İzni başka şehirde geçirecek işçiye talep üzerine 4 güne kadar ücretsiz yol izni verilir.
Kullanılmayan izin ne olur?
İzin hakkı çalışırken paraya çevrilemez; "izin yerine ücret" anlaşması geçersizdir, işveren izni kullandırmakla yükümlüdür. İzin kullandırmamak idari para cezası gerektirir ve işçiye haklı fesih hakkı verebilir. Sözleşme hangi nedenle sona ererse ersin (istifa, haklı fesih, emeklilik, ölüm) kullanılmayan tüm izinlerin ücreti son brüt ücret üzerinden ödenir; bu ücret kıdem tazminatından farklı olarak gelir vergisi, damga ve SGK primine tabidir. İzin alacağı sözleşmenin bitiminden itibaren 5 yıllık zamanaşımına tabidir. İspat yükü işverendedir: izin defteri veya imzalı izin formu yoksa işçinin hiç izin kullanmadığı kabul edilir. Hesap için yıllık izin ücreti hesaplama aracına, hak kaybı için kullanılmayan yıllık izin ücreti yazısına bakın.
İzinde çalışmak, hastalanmak ve kısmi süreli çalışanın izni
Yıllık izin sırasında işçi ücret karşılığı başka işte çalışamaz; çalıştığı tespit edilirse izin ücreti geri alınabilir. İzin sırasında hastalanıp rapor alan işçinin rapor günleri izinden sayılmaz, izin o kadar uzar veya sonra kullandırılır. Kısmi süreli (part-time) çalışanlar tam süreli gibi yıllık izne hak kazanır; izin süresi gün olarak aynıdır, ücreti çalışılan saate göre hesaplanır. Mevsimlik işlerde ve 1 yıldan kısa süreli sözleşmelerde yıllık izin hakkı doğmaz. Askerlik, uzun süreli rapor ve ücretsiz izin dönemlerinin bir kısmı m.55 uyarınca çalışılmış sayılır: rapor en fazla ihbar süresi + 6 hafta, ücretsiz izin ise 15 güne kadar. Kısmi süreli çalışanın hakkı için part-time çalışanın yıllık izni yazısına bakın.
İzin kaydı ve izin kurulu nasıl çalışır?
İşveren her işçi için yıllık izin kayıt belgesi tutmak zorundadır; belgede hak ediş tarihi, kullanılan günler ve kalan bakiye yer alır ve işçi imzalar. Uyuşmazlıkta ispat yükü işverendedir: imzalı kayıt sunamazsa işçinin izin kullanmadığı kabul edilir. 100'den fazla işçi çalıştıran işyerlerinde işveren ve işçi temsilcilerinden oluşan izin kurulu kurulur; kurul izin çizelgesini hazırlar, izin taleplerini değerlendirir ve toplu izin dönemlerini belirler. Daha küçük işyerlerinde bu görevi işveren veya vekili üstlenir. İzin çizelgesi işyerinde ilan edilir. Yıl içinde kullanılmayan izin bir sonraki yıla devreder, "yanmaz"; ancak işveren birikmiş izni toplu olarak kullandırabilir. İzin bakiyenizi her yıl başında yazılı olarak isteyin ve saklayın.
Dayanak ve kaynaklar
İlgili terimler
Ücretsiz izin
İş sözleşmesinin askıya alınarak işçinin çalışmadığı ve ücret almadığı dönemdir; kanuni haller dışında yalnızca işçinin yazılı onayıyla uygulanabilir, bu günlerde SGK primi yatmaz ve kıdem süresi işlemez.
İzin ve çalışma süresiMazeret izni
İş Kanunu Ek m.2 ile düzenlenen, evlenme, evlat edinme, yakın ölümü için 3 gün, eşin doğumu için 10 gün ve engelli çocuğun tedavisi için yılda 10 gün verilen, ücretli ve yıllık izinden düşülmeyen izinlerdir.
Maaş ve bordroÇıplak ücret
Çıplak ücret, yemek, yol, ikramiye gibi yan haklar hariç tutularak yalnızca iş sözleşmesinde yazan temel brüt ücrettir; yıllık izin, fazla mesai ve tatil ücretleri bu tutar üzerinden hesaplanır.
Tazminat ve fesihKıdem tazminatı
En az bir yıl çalışmış işçiye, kanunda sayılan nedenlerle iş sözleşmesi sona erdiğinde her tam yıl için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret tutarında ödenen, tavanla sınırlı tazminat.

