BugünAsgari ücret (net)28.075,50 ₺Kıdem tavanı73.729,87 ₺SGK tavanı297.270,00 ₺1. dilim eşiği190.000,00 ₺tüm rakamlar →
Sözlük terimiSözlük

Ücretli izin (mazeret dışı izinler) nedir?

Son güncelleme 22.11.20265 sık sorulan soru

Ücretli izin (mazeret dışı izinler): Ücretli izin, işçinin çalışmadığı hâlde ücretinin tam ödendiği izindir; yıllık izin, hafta tatili, genel tatil ve evlenme, ölüm, babalık gibi mazeret izinlerini kapsar ve ücretsiz izinden ayrılır. Halk arasında: mazeret izni, babalık izni, evlilik izni.

Ücretli izin (mazeret dışı izinler) ne demek?

Ücretli izin kavramı, 4857 sayılı İş Kanunu'nun farklı maddelerinde düzenlenen ve işçinin ücret kaybı yaşamadan işe ara verdiği tüm izinleri kapsar. Yıllık ücretli izin (m.53), hafta tatili (m.46), ulusal bayram ve genel tatil (m.47), süt izni (m.74) ve ek 2. maddedeki mazeret izinleri bunların başında gelir. Ek 2. maddeye göre işçiye evlenmesi veya evlat edinmesi hâlinde üç, anne, baba, eş, kardeş ya da çocuğunun ölümünde üç, eşinin doğum yapması hâlinde 7578 sayılı Kanun ile 1 Mayıs 2026'dan itibaren on gün ücretli izin verilir. Engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğun tedavisi için yılda on gün ücretli izin de bu kapsamdadır. Bu izinler yıllık izinden düşülemez.

Örnek hesap

Sayısal örnek

Örnek hesap: varsayalım brüt aylık ücretiniz 45.000 ₺ ve eşiniz doğum yaptı. On günlük babalık izni ücretli olduğundan o ayki bordronuzda eksilme olmaz; 45.000 ₺ brüt üzerinden SGK primi, gelir vergisi ve damga vergisi her zamanki gibi hesaplanır. İşveren izni ücretsiz saysaydı 10 × 1.500 = 15.000 ₺ eksik ödenecekti. Aynı yıl 14 günlük yıllık izninizi de kullandığınızda bu on gün yıllık izninizden düşülmez.

Bu terimle hesap yapın

Hesaplayıcı

Yıllık İzin Hesaplama

Kıdeme göre izin süresi ve kullanılmayan izin ücreti

Hesapla

Hangi izinler ücretli sayılır?

İş Kanunu'nda tek bir "ücretli izin" maddesi yoktur; ücretli izinler kanunun farklı yerlerine dağılmıştır. En bilinen tür yıllık ücretli izindir: bir yılı dolduran işçiye kıdemine göre en az 14, 20 veya 26 gün izin verilir ve ücreti izne çıkmadan önce peşin ödenir. Hafta tatili ve genel tatil günleri de çalışılmadığı hâlde ücretli günlerdir. Kadın işçinin doğum sonrası günde bir buçuk saatlik süt izni çalışma süresinden sayılır. Ek 2. maddedeki mazeret izinleri ise belirli yaşam olaylarına bağlıdır. Hak ettiğiniz yıllık izin gününü yıllık izin hesaplama aracı ile kıdeminize göre görebilirsiniz. Bunların dışında iş sözleşmesi veya toplu sözleşme ile ek ücretli izinler tanınabilir; kanun alt sınırı belirler, üst sınırı belirlemez.

Mazeret izinleri kaç gündür ve nasıl kullanılır?

4857 sayılı Kanun'un ek 2. maddesi şu ücretli mazeret izinlerini tanır:

  • Evlenme veya evlat edinme: 3 gün.
  • Anne, baba, eş, kardeş veya çocuğun ölümü: 3 gün.
  • Eşin doğum yapması: 10 gün (7578 sayılı Kanun ile 5 günden 10 güne çıkarıldı, 1 Mayıs 2026 itibarıyla).
  • En az yüzde yetmiş engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğun tedavisi için, hastalık raporuna dayalı olarak ebeveynlerden birine yılda en fazla 10 gün; bu izin bölünerek de kullanılabilir.

Bu izinler olayın gerçekleştiği tarihte başlar ve takvim günü olarak sayılır; işveren "iş yoğun" diyerek erteleyemez. Kullanılmayan mazeret izni başka tarihe aktarılmaz ve paraya çevrilmez. Belge istenirse evlenme cüzdanı, ölüm belgesi veya doğum raporu yeterlidir. Ayrıntılı süreç için babalık izni kaç gün ve evlilik izni kaç gün yazılarını inceleyin.

Ücretli izin ile ücretsiz izin arasındaki fark nedir?

Ücretli izinde sözleşme devam eder, ücret tam ödenir ve SGK primi eksiksiz bildirilir; dolayısıyla prim günü, kıdem ve yıllık izne esas süre kesintisiz işler. Ücretsiz izinde ise iş sözleşmesi askıya alınır, ücret ödenmez ve izin günleri için prim bildirilmez. Bu nedenle ücretsiz izin emeklilik gününüzü ve o ayki net maaşınızı doğrudan etkiler. İşveren sizi tek taraflı olarak ücretsiz izne çıkaramaz; yazılı onayınız gerekir, aksi hâlde bu durum haklı fesih nedenidir. Mazeret izinlerini "ücretsiz" olarak işleyen bir bordro kanuna aykırıdır ve eksik ücreti talep edebilirsiniz. İzinli günlerin bordroya nasıl yansıdığını kıst ücret terimi altındaki açıklamalarla karşılaştırabilirsiniz.

Ücretli izin günleri yıllık izinden düşülür mü?

Hayır. Kanunun 56. maddesine göre işveren tarafından yıl içinde verilen diğer ücretli ve ücretsiz izinler ile dinlenme ve hastalık izinleri yıllık izne mahsup edilemez. Yani babalık izni, evlilik izni veya cenaze izni kullandınız diye yıllık izin hakkınız azalmaz. Aynı şekilde yıllık izin sırasında denk gelen hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz; izin bu günler kadar uzar. İşveren mazeret iznini yıllık izinden düşerse eksik kullandırılan günler için izin ücreti alacağı doğar ve iş sözleşmesi sona erdiğinde bu günlerin ücreti son brüt ücret üzerinden ödenmek zorundadır. Bu hesap için yıllık izin ücreti aracı kullanılabilir.

Dayanak ve kaynaklar

İlgili terimler

Reklam

Sık sorulan sorular

Babalık izni kaç gün ve ücretli mi?
10 gün ve ücretlidir. 7578 sayılı Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu ek madde 2'deki süreyi 1 Mayıs 2026'dan itibaren 5 günden 10 güne çıkardı. İzin doğum tarihinden itibaren kullanılır ve yıllık izinden düşülmez.
Evlilik izni kaç gündür?
3 gündür ve ücretlidir. Evlat edinme hâlinde de aynı süre uygulanır. İzin, nikah tarihinden itibaren kullanılır; işveren erteleyemez ve yıllık izne mahsup edemez. Toplu sözleşmeyle daha uzun süre öngörülebilir.
Ölüm izni hangi yakınlar için verilir?
Anne, baba, eş, kardeş ve çocuğun ölümünde 3 gün ücretli izin verilir. Kayınvalide, kayınpeder, büyükanne veya büyükbaba kanun kapsamında değildir; bunlar için izin işverenin takdirine veya toplu sözleşmeye bağlıdır.
Mazeret izni ücretsiz izin sayılabilir mi?
Hayır. Ek madde 2'deki izinler kanun gereği ücretlidir; işveren bu günleri ücretsiz izin olarak işleyemez ve maaştan kesinti yapamaz. Böyle bir kesinti varsa eksik ücret alacağınız doğar.
Ücretli izinde SGK primi ödenir mi?
Evet. Ücretli izin günleri çalışılmış gibi bildirilir; prim günü ve kazanç eksilmez. Ücretsiz izinde ise izin günleri için prim bildirilmez, bu da emeklilik gün sayısını ve o ayki net maaşı etkiler.
Reklam